1394/11/06 | 251 بازدید

تعاونگر کیست ؟ (یادداشت اول)

بسمه تعالی

تعاونگر کیست ؟ (یادداشت اول)

    یکی از واژه­های زیبایی که در بخش تعاون بین همکاران، مدیران کل، مدیران تعاونیها و اتاقها در مراودات تکرار می­شود تعاونگر و تعاونگران است. این واژه را بهانه قرار­می­دهیم و برداشت خودم را از یک تعاونگر واقعی  طرح­می­کنم تا در معرض­نظر دوستان و همکاران عزیز در سراسر کشور قرار گیرد و با نظرات تکمیلی و اصلاحی آنرا مورد نقد و اصلاح قرار­دهند.

   تعاونگران را به تعبیری می­توان به دو دسته تقسیم­کرد:

1- تعاونگرانی که مستقیماً در تعاونیها ، اتحادیه­ها و اتاقهای تعاون مشغول کار و خدمت­هستند.

2- تعاونگرانی که در مسئولیت­های دولتی در قالب مدیر، کارشناس و کارمند مستقیم یا غیر­مستقیم در بخش­های مرتبط با حوزه تعاون مشغول به­خدمت­هستند.

    با ذکر ویژگی­های هر یک از این دو گروه به این مهم تأکید­می­نمایم که اگر این دو گروه فرهنگ، روحیه، اخلاق و رفتار تعاونگری­داشته­باشند، حتماً و بدون هیچ شکی بخش تعاون در کشور متحول­خواهد­شد و اگر این ویژگی­ها کمرنگ شود، بهمان میزان بخش ضعیف­می­شود. و اگر خدای نکرده به عکس خود تبدیل­شوند بخش به سمت انحراف، اضمحلال و نابودی پیش­خواهد­رفت.

    اما ویژگیهای تعاونگران از گروه اول : بدیهی­است که در این گروه به هر عضو تعاونی، هر عضو هیأت­مدیره یا مدیر­عامل یا بازرسی در یک تعاونی یا یک اتحادیه استانی یاسراسری یا اتاق استان و اتاق ایران می­توان تعاونگر خطاب­کرد. کما اینکه در جهادسازندگی سابق به هر عضو یا نیروی انسانی یا مدیری در جهاد از دهستان تا مرکز جهادگر لقب می­دادند، ویژگیهای مورد انتظار که نوعاً در مستندات بین­المللی تعاون نیز مورد تأکید واقع­شده یا بارها در همایش­ها و نشست­ها ، مقالات و کتب محدود تعاون در کشورمان به آنها ا شاره شده عبارتند از :

  1. صداقت : تعاونگران عضو یک مجموعه به عنوان یک باور و اعتقاد جمعی و اصل اساسی باید بپذیرند که در روابط فی­مابین و هر گونه اقدامی که انجام­می­دهند یا هر سخنی در جلسات و نشست­های مدیریتی می­گویند یا در تنظیم، تدوین و ارائه گزارشها باید اصل صداقت را رعایت کنند و از هر گونه سخن و کلام نادرست، خلاف واقع و دروغ به شدت بپرهیزند تا از این طریق اعتماد را بر جمع خود حاکم­نمایند.تا اعضای یک مجموعه تعاونی به حرفها و وعده­های یکدیگر اعتمادکنند و خیلی راحت بتوانند با­هم و با تعاونیهای بیرونی کارکنند، بدون اینکه کمترین نگرانی یا شبهه­ای در بینشان پیش­آید. پس در همه تعاونی­ها و اتحادیه­ها در انتخاب اعضای هیأت­مدیره و مدیر­عامل خود باید به این اصل توجه لازم بنمایند و کسانی که به صداقت، راستی و درستی شهرت دارند و البته در کنارش ویژگی­های دیگر را هم دارند، رأی­بدهند. در هر نهادی که صداقت و راستی حاکم باشد. سرعت و کیفیت انجام کارها افزایش­می­یابد. تخلف، سوء­استفاده و حیف و میل کاهش­می­یابد.
  2. مشارکت و همکاری : در تعاونیها پیش از هر­چیز باید روح تعاون، همکاری و روحیه­کار جمعی حاکم­باشد . هیأت­مدیره­ها با اطلاع­رسانی به موقع مسائل­تعاونی به اعضا، ارائه گزارش و طرح نیازها باید زمینه همکاری و مشارکت را در تعاونی توسعه دهند. در تعاونیها همه باید احساس مسئولیت­کنند و نسبت به سرنوشت تعاونی­شان دل­نگران­باشند. و تعاونی را از خود بدانند، روند پیشرفت کارها و طرحهای تعاونی را رصد کنند، بدون شک و بر اساس مطالعات و بررسیهای به­عمل­آمده، یکی از خصوصیات و مشخصه­های یک تعاونی خوب و کار آمد وجود جوهمکاری و فضای هماهنگی بین اعضاء با مدیریت و بین اعضاء هیأت­مدیره و مدیر­عامل­است. هیأت­مدیره تعاونیها، اتحادیه­ها و اتاقها باید بپذیرند که از لحظه انتخاب باید با رفاقت، صمیمیت و همدلی با هم کار­کنند و به یکدیگر در پیشبرد امور تعاون کمک­نمایندو مدیر­عاملی که خود انتخاب­می­کنند مورد حمایت قرار­دهند و مدیر عامل هم هماهنگ و همراه با هیأت­مدیره و البته شاداب،    با نشاط و سالم­کارکند.
  3. نظارت و کنترل اعضاء و شفافیت در امور تعاونیها :

    از ویژگیهای مثبت و قابل توجه در تعاونیها این­است که اعضاء نسبت به سرنوشت تعاونی احساس مسئولیت دارند، و با حضور مؤثر و غیر­تشریفاتی در مجامع عملکرد هیأت­مدیره را مورد نقدو بررسی قرار­می­دهند، متقابلاً انتظار­دارندکه هیأت­مدیره و مدیر­عامل نیز کاملاً شفاف­باشند و نهادی نظارت پذیرباشند. اگر تعاونی به طور منشم گزارش عملکرد و اقدامات خود را به صورت ماهانه یا سه ماه یک بار یا حداقل شش ماه یک بار به طور کامل به اطلاع همه اعضاء و ذینفعان خود برساند. به طور طبیعی از هر گونه تخلف یا سوء استفاده­ای ممانعت می­شود و علاوه بر آن زمینه همکاری تخصصی­تر اعضاء را با خودشان فراهم­می­کنند.

   اخیراً از یکی از تعاونیهای فعال و نمونه بازدید­داشتم که در ورودی دفتر­شان در تابلوی خلاصه گزارش ماهانه تعاونی را برای رؤیت عموم نصب­کرده­بودندو این کار آرامش خوبی را بر تعاونی­حاکم می­کرد.

  1. مسئولیت پذیری اجتماعی : همه تعاونگران می­دانند که تعاونی یک بنگاه اقتصادی – اجتماعی­است و در همه امور و اقداماتش علاوه بر اینکه به منافع تعاونی برای اعضاء و سهامداران توجه­می­کند باید توجه­کند که در هیچ طرح و پروژه­ای به آحاد جامعه ضرروارد نشود ، هیچ کار غیر­قانونی را انجام ندهد، نسبت به نیازها ومشکلات مردم بی­تفاوت نباشد. نسبت به محیط­زیست حساس باشد با اجرای طرحهای مفید و مؤثر در بهبود شرایط شهر و روستای خود به ویژه در مناطق محروم، رفع فقر و محرومیت محیط خود و ایجاد­اشتغال تلاش­نماید. در هر حال همه اعضاء نسبت به تعالی، پیشرفت تعاونی و جامعه خود را مسئول­بدانند.

    بدیهی­است که کلیه تعاونیهایی که این ویژگی­ها را در خود توسعه و تقویت نمایند، اعضاء و مدیران آنها به جد بر اجرا و رعایت آن­ها اصرار ورزند، قطعاً مسیر رشد و تعالی رونق اقتصادی و اجتماعی را خواهند­پیمود و اگر بخش غالب تعاونیها این توجه را ­داشته باشند می­توان امیدوار­بود که دولت و جامعه هم با تعاونگران و تعاونیها همراه و همدل می­شوند و بخش تعاون به بخش بزرگی از اهداف خود نایل­می­شوند.

    لازم به ذکر و تأکید­است که هر چه اندازه تعاونی بزرگتر، تعداد اعضاء، شاغلین و سرمایه آن بیشتر­باشد نقش و رسالتش در این حوزه بیشتر­است و البته اتحادیه­ها و اتاق­ها که جمع وسیعی از تعاونیها را باید تحت­نظارت،  حمایت و هدایت خویش­داشته­باشند نه تنها باید در رعایت این اصول و مشخصه­ها حساستر و متعهدتر­باشند، بلکه باید الگویی برای همه تعاونیها و تعاونگران باشند، قطعاً استانی­که اتاق فعال، هماهنگ، همراه و کارآمدی داشته­باشد. نسبت به تعاونیها و اعضای خود با انگیزه، علاقه و تعهد بالاتری انجام­وظیفه می­نماید و آن استان نیز تعاونیهای موفق­تر می­خواهد. همینطور اتحادیه­ها می­توانند با عملکرد خوب ، مثبت و پر­تحرک خود، تعاونیهای عضو را شاداب و امیدوار سازد.

   اما بخش دوم یادداشت اینجانب مربوط به ویژگیهای تعاونگران شاغل در بخش دولت و انتظاراتی که به عنوان تعاونگر از آنها وجود دارد می­باشد.

   همکاران معاونت تعاون در ستاد، استانها و شهرستانها در مسئولیت مدیران کل، معاونین، رؤسای ادارات، کارشناسان مخاطب اصلی این بحث می­باشند.

 

سید حمید کلانتری